چکیده
در عصر حاضر، چیستی ماهیت قرآن و جایگاه پیامبراکرم صلی الله علیه و آله در فرایند وحی مورد گفتگوی جدّی دین‎پژوهان قرار گرفته است. در این میان، دکتر سروش، چندین تفسیر متفاوت از حقیقت وحی ارائه داده است. وی در یکی از این خوانش‏ها، وحی را نه کلام الهی، بلکه کلام محمدی می‌داند و برای تبیین این دیدگاه، به تمثیل نزول باران استناد می‌کند تا نشان دهد که یک پدیده می‌تواند هم‌زمان دارای تبیین‌های الهی و طبیعی باشد و از این رهگذر، بر جنبه نقش بشری در فرایند تولید قرآن تأکید ورزیده و سرانجام، این بیان را دلیل بر کلام محمدی بودن قرآن بشمارد. پژوهش حاضر، بر اساس روش تحلیل انتقادی، ضمن بررسی دقیق استدلال سروش و تبیین ساختار منطقی آن، به نقد آن از دو منظر روش‌شناختی و محتوایی پرداخته است. بر پایه این پژوهش، تمثیل باران، نه‌تنها نظریه «کلام محمد» بودن قرآن را تقویت نمی‌کند، بلکه با تأکید بر نقش «قابلی» پیامبر، در تضاد با آن قرار می‌گیرد و بر جنبه الهی و فراتجربی وحی قرآنی صحه می‌گذارد.